VẨY NẾN CÓ THỂ NHẦM SANG GÀU

Bệnh vẩy nến là một bệnh rối loạn tự miễn ảnh hưởng đến thẩm mỹ của da và gây ra những biến chứng khá nguy hiểm. Ngoài ra việc dùng thuốc điều trị vẩy nến cũng gây hại đến chức năng gan, thận, tiêu hóa....

>> Nguyên nhân gây bệnh vẩy nến

Biến chứng do lầm tưởng vẩy nến với gàu

Khi vẩy nến xuất hiện ở da đầu bệnh nhân hay cho đó là gàu vì những vẩy tróc có màu trắng rất giống với gàu. Vì vậy thường không quan tâm hoặc điều trị không đúng thuốc, từ đó dẫn đến tình trạng bệnh nặng thêm.

Bệnh nhân cần lưu ý một số triệu chứng để phân biệt khi vẩy nến xuất hiện ở da đầu như: không rụng tóc, có vẩy trắng vài milimet đến vài centimet nằm sát da đầu. Khi vẩy nến ở tình trạng nặng sẽ xuất hiện những giọt sương huyết. Với vẩy nến da đầu sương huyết xuất hiện ở vùng trán và những nơi tóc không mọc. Ở cơ thể những giọt sương huyết sẽ xuất hiện trên bề mặt đốm vẩy.

Người bị bệnh vẩy nến nên tránh ăn nhiều chất béo; tránh dùng rượu, bia, thuốc lá, cà phê; tránh chấn thương trầy xước; giữ tinh thần thoải mái, không thức khuya…

Thuốc điều trị bệnh vẩy nến hiện nay chỉ mang tính tạm thời. Bệnh không di truyền, không lây lan trong sinh hoạt. Vì bệnh đột nhiên xuất hiện, phát triển, lại đột nhiên lui nên tình trạng này rất khó cho bác sĩ và bệnh nhân trong việc điều trị. Do vậy, khi điều trị, cả bệnh nhân và bác sĩ cần có sự kiên nhẫn, hợp tác để tình trạng bệnh không đi đến những biến chứng.

Dạng nặng có thể gây tổn thương khớp

Biến chứng của vẩy nến là vẩy nến khớp. Khoảng 53% bệnh nhân mắc bệnh vẩy nến đều than đau khớp. Đây là dạng nặng của vẩy nến thông thường.

Biểu hiện thường gặp ở vẩy nến khớp là triệu chứng tổn thương móng (chiếm 80% tình trạng bệnh). Một khi có những dấu hiệu tổn thương móng, đau khớp và có tiền sử về bệnh vẩy nến, bệnh nhân nên nhanh chóng chụp phim, làm xét nghiệm để có kết quả chính xác.

Vẩy nến khớp có thể làm tổn thương các khớp tay, ngón tay; chân, ngón chân gây biến dạng, co quắp hoặc các khớp ngón mất đi ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của bệnh nhân rất cao. Sự phát triển bệnh vẩy nến khớp cũng tương tự bệnh vẩy nến. Bệnh xuất hiện, phát triển, mất đi, cứ như vậy lặp đi lặp lại nên thuốc điều trị cũng kéo dài.

Điều đáng lưu ý là thuốc dùng điều trị vẩy nến khớp gây nguy hại đến chức năng gan, thận, suy tủy cao vì vậy bệnh nhân nên cẩn trọng khi sử dụng một số thuốc như: dẫn xuất Vitamin D3 Vitamin A, corticoide dạng chích, Methotrexate… Đặc biệt đối với phụ nữ đang điều trị bệnh không nên mang thai vì khả năng gây quái thai cao (chiếm tỉ lệ 99%).

Nguồn: BS Y Dược 365 (S.T)

BỆNH VẨY NẾN VÀ NHỮNG ĐIỀU CẦN LƯU Ý

Vẩy nến là bệnh ngoài da mạn tính rất khó điều trị và thường xuyên tái phát. Vị trí xuất hiện trước tiên thường là trên da đầu. Khi xuất hiện những dấu hiệu: da đầu bong nhiều vẩy trắng, bệnh nhân cần tới bác sĩ da liễu khám và có hướng điều trị kịp thời, tránh để bệnh nặng hơn.

>>Bệnh vẩy nến

Chị Phạm Thị Minh Thu ở tỉnh Điện Biên bị vẩy nến ở da đầu hơn 5 năm. Dù bôi thuốc hàng ngày nhưng chị vẫn bị bong nhiều vẩy, cảm giác rát ngứa, cạy ra thấy màu hồng ở dưới, tóc rụng dần… Chị rất lo lắng, xấu hổ và ngại tiếp xúc với mọi người.

Vẩy nến ở đầu

Dấu hiệu đặc trưng của vẩy nến da đầu là hiện tượng vẩy đóng trên da đầu thành từng mảng lớn và bong ra như gàu, có nhiều sưng đỏ thành từng vùng ranh giới rõ ràng, dễ nhận thấy dọc theo mép tóc, trên trán hoặc sau tai. Vẩy nến da đầu khiến người bệnh cảm thấy ngứa ngáy, khó chịu, xấu hổ, ngượng ngùng, ngại giao tiếp, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống. Chuyên gia y tế khuyến cáo, khi xuất hiện những triệu chứng của vẩy nến, bệnh nhân cần tới bác sĩ để được khám và có phương pháp điều trị thích hợp.

Về điều trị, bác sĩ sẽ chỉ định cho bệnh nhân dùng các thuốc ức chế miễn dịch toàn thân như methotrexat, cyclosporine; ngoài ra, có thể dùng một số thuốc chống viêm, giảm đau, thuốc bôi ngoài da có tác dụng bong vẩy, làm mềm da như acid salicylic, vitamin D3… Với bệnh nhân bị vẩy nến da đầu, có thể dùng các loại dầu gội đặc trị vẩy nến như polytar liquid, tránh dùng các loại dầu gội có tính kiềm mạnh dễ gây kích thích, làm bệnh càng trầm trọng thêm. Tuy nhiên, các thuốc này chỉ điều trị được triệu chứng, dễ gây tái phát. Việc sử dụng những thuốc này cần thận trọng vì có thể gây nhiều tác dụng phụ như loét dạ dày, ảnh hưởng đến chức năng gan, thận.

Bệnh nhân vẩy nến da đầu cần thực hiện chế độ ăn uống sinh hoạt hợp lý, dùng các loại dầu gội ít gây kích ứng da, nên gội đầu bằng nước bồ kết. Để vẩy nến không trầm trọng thêm, người bệnh cần sinh hoạt điều độ, hạn chế đồ uống kích thích như rượu, cà phê, cai thuốc lá, hạn chế các loại thực phẩm cay, nóng, các đồ rán, nướng, hạn chế mỡ động vật, tránh căng thẳng thần kinh. Đồng thời, người bệnh cần xác định tư tưởng “chung sống hòa bình” với bệnh, chính tâm lý thoải mái sẽ góp phần đẩy lùi bệnh tật.

CÁC VẤN ĐỀ LIÊN QUAN TỚI VẨY NẾN

Do nguyên nhân sinh bệnh phức tạp, vẩy nến là một trong những bệnh về da khó chữa hết hẳn. Điều này gây chán nản trong tâm lý người bệnh và làm họ căng thẳng thêm mà càng căng thẳng, càng âu lo, buồn bực thì bệnh càng nặng. Điều này tạo thành một vòng lẩn quẩn ngày càng làm bệnh thêm nặng.

>>Trị bệnh vẩy nến

Tuy không điều trị hết hẳn nhưng việc trị liệu sẽ giúp cải thiện chất lượng cuộc sống, giúp thuyên giảm các biểu hiện ngoài da, giảm nguy cơ dẫn đến các biến chứng nặng nề, khó chữa như tổn thương khớp, vẩy nến mủ hoặc bệnh cảnh đỏ da toàn thân. Không những thế, trị liệu đúng cách còn giúp bệnh nhân giới hạn được các tác dụng phụ do thuốc gây ra. Việc phòng bệnh thường chỉ nhằm ngăn chặn sự trầm trọng của bệnh hơn là ngăn bệnh không xảy đến với mình. Vì vậy việc tìm hiểu cách sống chung với bệnh là một việc cần thiết giúp người bệnh có được một cuộc sống thoải mái.

Vẩy nến móng tay

Những việc bệnh nhân nên làm:

- Hiểu được tinh thần sống chung với bệnh một cách lạc quan

- Biết cách chế ngự căng thẳng, vui chơi giải trí lành mạnh

- Giữ sức khỏe tốt, rèn luyện thể lực

- Ăn uống đầy đủ dưỡng chất, ăn nhiều đạm (vì người có bệnh thường bị mất đạm qua lượng vảy tróc ra hằng ngày), ít béo, ngọt (đã có các nghiên cứu cho thấy có sự liên quan bệnh vẩy nến với rối loạn chuyển hóa lipid)

- Điều trị bệnh vẩy nến ngay từ khi thương tổn da còn ít theo hướng dẫn của thầy thuốc chuyên khoa

- Phòng ngừa và trị liệu sớm các nhiễm trùng đường hô hấp, răng miệng

- Thoa kem giữ ẩm cho da khi bệnh đã thuyên giảm

- Tham khảo ý kiến bác sĩ nếu bạn phải trị đồng thời nhiều bệnh với nhiều thuốc uống cùng lúc. Một số thuốc uống có thể làm nặng thêm bệnh vẩy nến như thuốc kháng sốt rét hoặc gây tương tác hóa học với nhau.

Những việc bệnh nhân không nên làm:

- Cào gãi, chà xát thương tổn vì ở bệnh vẩy nến có hiện tượng KOEBNER. Đây là hiện tượng nổi thêm sang thương mới sau khi có kích thích cơ học

- Tự điều trị theo mách bảo hoặc dùng đi dùng lại đơn thuốc đã đỡ bệnh trước đây mà không qua ý kiến của bác sĩ chuyên khoa.

- Tắm nước quá nóng, điều này có thể làm nặng thêm tình trạng khô da tróc vẩy

- Uống rượu

Tóm lại, bệnh vẩy nến là một bệnh da mạn tính. Người bệnh cần tuân thủ và hợp tác với thầy thuốc để việc trị liệu đạt hiệu quả. Ngoài ra, một lối sống lành mạnh với tinh thần lạc quan yêu đời kết hợp chế độ dinh dưỡng hợp lí, biết cách chế ngự căng thẳng là những việc khả thi giúp bệnh nhân có cuộc sống tốt đẹp dù cho một phần cuộc sống của họ luôn phải đồng hành với bệnh vẩy nến.

ĐỐI PHÓ VÀ HỖ TRỢ

Rất nhiều liệu pháp thay thế có sẵn để điều trị bệnh vẩy nến, bao gồm cả chế độ ăn đặc biệt, kem, bổ sung chế độ ăn uống và các loại thảo mộc. Một số người yêu cải thiện từ các phương pháp điều trị là hữu ích trong điều trị bệnh vẩy nến, nhưng hầu hết chưa được chứng minh có hiệu quả.

>>Bài thuốc trị vẩy nến

Một số liệu pháp thay thế được coi là an toàn nói chung, và có thể hữu ích trong việc làm giảm các dấu hiệu và triệu chứng như ngứa và nhân rộng.

Vẩy nến ở chân

Aloe vera. Từ lá của cây lô hội, lô hội chiết xuất kem có thể làm giảm đỏ, mở rộng quy mô, ngứa và viêm nhiễm. Có thể cần phải sử dụng kem nhiều lần trong ngày trong một tháng hoặc nhiều hơn để nhìn thấy bất kỳ cải thiện làn da.

Kem Capsaicin. Ứng dụng cho các khu vực bị ảnh hưởng nhiều lần một ngày, kem capsaicin - chiết xuất từ ớt - có thể dễ dàng giảm ngứa và giảm độ nặng của bệnh vẩy nến. Có thể trải nghiệm một cảm giác nóng với các ứng dụng đầu tiên. Hãy chắc chắn để rửa tay sau đó, do đó không vô tình chà kem tới đôi mắt.

Dầu cá. Omega-3 acid béo được tìm thấy trong chất bổ sung dầu cá có thể làm giảm viêm kết hợp với bệnh vẩy nến, mặc dù kết quả từ các nghiên cứu được trộn lẫn. 3 gram hoặc ít hơn của dầu cá hàng ngày nói chung được công nhận là an toàn và có thể tìm thấy nó có lợi.

Nếu đang xem xét bổ sung chế độ ăn uống hoặc liệu pháp thay thế khác để điều trị bệnh vẩy nến, tham khảo ý kiến bác sĩ. Người đó có thể giúp cân nhắc những ưu và khuyết điểm của phương pháp điều trị cụ thể thay thế.

Đối phó và hỗ trợ

Đối phó với bệnh vẩy nến có thể là một thách thức, đặc biệt là nếu bệnh bao gồm các khu vực rộng lớn của cơ thể hoặc ở những nơi dễ nhìn thấy bởi người khác, chẳng hạn như mặt, bàn tay. Đang diễn ra liên tục tính chất của bệnh và điều trị những thách thức chỉ thêm vào gánh nặng.

Dưới đây là một số cách để giúp đối phó và cảm thấy nhiều hơn trong kiểm soát:

Nhận đào tạo. Tìm hiểu càng nhiều càng tốt về bệnh và nghiên cứu lựa chọn điều trị. Hiểu những gì có thể gây nên bệnh, do đó có thể ngăn ngừa bùng phát tốt hơn. Giáo dục những người xung quanh - bao gồm gia đình và bạn bè - để họ có thể nhận biết, xác nhận và hỗ trợ nỗ lực trong việc đối phó với căn bệnh này.

Thực hiện theo khuyến cáo của bác sĩ. Nếu bác sĩ đề nghị một số phương pháp điều trị và thay đổi lối sống, hãy đi theo họ. Hãy hỏi nếu có bất cứ điều gì không rõ ràng.

Tìm một nhóm hỗ trợ. Xem xét việc tham gia một nhóm hỗ trợ với các thành viên khác, những người có bệnh và biết những gì đang trải qua. Có thể tìm thấy sự thoải mái trong việc chia sẻ kinh nghiệm và cuộc đấu tranh, gặp gỡ mọi người phải đối mặt với những thách thức tương tự. Hãy hỏi bác sĩ để biết thông tin về các nhóm hỗ trợ bệnh vẩy nến tại khu vực hoặc trực tuyến.

Sử dụng che đậy khi cảm thấy cần thiết. Những ngày khi cảm thấy đặc biệt tự ý thức, bao gồm bệnh vẩy nến với quần áo hoặc sử dụng mỹ phẩm che đậy, chẳng hạn như trang điểm cơ thể hoặc kem che khuyết điểm. Những sản phẩm này có thể che những mảng đỏ và bệnh vẩy nến. Nó có thể gây kích ứng da, tuy nhiên, và không nên sử dụng trên vùng lở loét, vết cắt hoặc vết thương.

THỰC PHẨM CÓ TÁC DỤNG TRỊ VẨY NẾN

Vướng bệnh nào cũng khổ nhưng nếu so sánh một cách tương đối thì vảy nến là bệnh ngoài da đứng đầu về mức độ gây khó chịu cho bệnh nhân, không chỉ vì ngứa ngáy liên hồi mà vì hình ảnh mất vệ sinh của lớp vảy trắng rơi lả tả khắp nơi

>>> Thuốc tốt nhất cho người bệnh vẩy nến

Ảnh minh họa

Bệnh sở dĩ có tên là vảy nến vì da ở đầu, đùi, cánh tay, khuỷu tay, nhượng chân, lưng... trở nên sần sùi và đóng vảy khô từng mảng. Khổ hơn nữa là bệnh thường xuất hiện ở người trẻ, tuổi từ 15 đến 25, là lứa đang cần làm dáng. Cho nên, không lạ gì khi tỉ lệ trầm cảm rất cao ở người bị vảy nến do hậu quả của nhiều ngày lo buồn, chán nản. Đã thế, nguyên nhân của bệnh lại đa dạng khó lường.

Có nhiều phương pháp điều trị bệnh vảy nến nhưng nhiều thầy thuốc hiện đang có khuynh hướng trở về với “dinh dưỡng liệu pháp” nhằm dùng hoạt chất dễ dung nạp trong thực phẩm thay vì tác chất dễ gây hại trong dược phẩm. Các nhà nghiên cứu về bệnh vảy nến vì thế đã khuyên bệnh nhân nên mạnh miệng với:

- Cá biển loại có nhiều 3-Omega như cá hồi, cá thu, cá sa ba. Kết quả nghiên cứu cho thấy với 150 g cá mỗi ngày trong nhiều ngày liên tục, có thể ức chế các chất sinh viêm trong bệnh vảy nến.

- Rau quả có nhiều beta-caroten như trái bơ, cà rốt và nhất là xoài để bảo vệ cấu trúc mong manh của da.

- Mè đen, vì chúng vừa chứa dầu béo có cấu trúc tương tự 3-Omega vừa cung cấp sinh tố E cần thiết cho tiến trình tổng hợp lớp sợi liên kết dưới da.

- Bông cải xanh để bổ sung acid folic cần thiết cho phản ứng tổng hợp kháng thể. Chất này rất dễ thiếu trong người bị bệnh vảy nến.

- Nghêu, sò nhằm cung ứng kẽm, khoáng tố tối cần thiết cho sức đề kháng. Người bị vảy nến không nên có định kiến với hải sản. Nếu dị ứng tất nhiên phải tránh nhưng đa số người bệnh vảy nến lại không gặp trục trặc với tôm, cá.

Mặt khác, người bệnh vảy nến nên nói không với các món sau đây khi bệnh đang phát tán: Thịt, sữa, trứng (vì chứa nhiều chất xúc tác cho phản ứng viêm tấy không chỉ ngoài da mà trong khớp, trên thần kinh ngoại biên); rượu, bia (vì độ cồn là đòn bẩy cho phản ứng phóng thích các loại chất đạm sinh dị ứng.

Hơn nữa, khả năng giải độc rượu của gan suy giảm rất nhiều ở người bị vảy nến. Với cùng một lượng rượu nhưng độ cồn trong máu của người bệnh vảy nến bao giờ cũng cao tối thiểu gấp đôi nếu so với người không bệnh).

HỎI ĐÁP VỀ BỆNH VẨY NẾN

Thưa bác sĩ, Hiện tại tôi bị ngứa và chóc vẩy ở đầu móng tay,đầu đi khám bs nói đó là bệnh vẩy nến. Cho tôi hỏi đó có phải không? Xin hỏi nguyên nhân, triệu chứng và cách chữa trị. Nên dùng kiên những thức ăn và uống gì? Chân thành cảm ơn.

(ĐỒNG QUỐC DUY)

>>> Địa chỉ tin cậy cho người bệnh vẩy nến

Bệnh vẩy nến toàn thân

Trả lời: 

Bệnh vẩy nến là do sự rối loạn điều tiết tạo nên một màng ngăn bám chặt trên da. Màng bám này sản sinh tế bào nhanh gấp 10 lần so với bình thường rồi chết. Nhưng thay vì mất đi như tế bào chết bình thường thì nó nổi lên thành từng vẩy trắng.

Chúng thường xuất hiện ở đầu gối, khuỷu tay, da đầu nhưng đôi khi cả ở thân thể, gan bàn tay, bàn chân và các ngón chân.

Triệu chứng của bệnh vẩy nến bao gồm:

- Các tế bào da chết dày lên, những nốt vẩy da gây ngứa, các vẩy như vẩy cá trên da ngày càng phát triển. Sâu dưới vẩy có màu hồng còn phía trên vẩy da thì màu trắng.

- Các vẩy này phát triển trên da đầu, đầu gối, khuỷu tay, phần trên của thân là nhiều. Tuy nhiên, khi chúng phát triển ở móng tay và móng chân, thì các vẩy trở nên dày hơn, sần sùi và không màu.

- Những vẩy như vẩy cá, màu đỏ gây tổn thương da ở lòng bàn tay với các mụn nhỏ là dấu hiệu của vẩy nến ở lòng bàn tay, và xuất hiện dấu hiệu tương tự gọi là vẩy nến ở bàn chân. Và nó liên quan đến các khớp, dễ phát triển thành bệnh viêm khớp vẩy nến.

Một số cách chữa bệnh vẩy nến như sau:

- Cách giúp giảm bệnh vẩy nến hiệu quả nhất được nhiều bác sĩ khuyên dùng là ngâm mình (hoặc phần da bị vẩy nến) trong nước ấm từ 10 đến 15 phút, sau đó bôi thuốc dưỡng ẩm làm mềm da để giúp da mềm và ẩm hơn.

- Dùng thuốc mỡ axit salixilic để làm mềm da và thuốc này cũng giúp bong các vẩy nến trên da.

- Dùng kem chứa thành phần steroid cũng có hiệu quả, tuy nhiên vì loại này cũng có thể gây hại đến da nên cần được hỏi bác sĩ tư vấn xem có thích hợp với loại da của bạn không.

- Dùng thuốc mỡ chứa thành phần calcipotriene vì nó liên kết với vitamin D và cho kết quả tốt như kem hydrocortisone để điều trị vẩy nến.

- Thuốc mỡ có chứa thành phần nhựa than đá và dầu gội có thể làm giảm các triệu chứng của bệnh nhưng thuốc này dễ gây tổn thương vùng da xung quanh. Thuốc này bạn cần phải hỏi ý kiến của bác sĩ.

- Thuốc mỡ Anthralin sau khi bôi khoảng 10 - 30 phút thì cho tác dụng làm bong các vẩy nến, tạo tế bào da mới và tế bào da bình thường. Tuy nhiên thuốc mỡ anthralin có thể làm da bạn bị tấy đỏ lên và phải sau vài tuần mới hết được.

- Đơn thuốc chứa vitamin A thì không có tác dụng bằng steroid nhưng phụ nữ đang ở độ tuổi sinh đẻ thì nên dùng thuốc này hơn. Tuy nhiên đơn thuốc chữa vẩy nến cần phải được tư vấn từ bác sĩ để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé.

Lưu ý khi chăm sóc da

- Khi bạn phơi nắng, dù tia cực tím chưa đủ để làm cháy nắng làn da của bạn nhưng cũng đủ để gây thương tổn cho da, nhất là lúc này da bạn đang bị rối loạn điều tiết sinh ra bệnh vẩy nến. Vì vậy cần tránh tiếp xúc với tia cực tìm càng nhiều càng tốt.

- Ngoài ra để tránh bệnh vẩy nến phát triển và lan rộng bạn cần tránh làm tổn thương da, côn trùng cắn, nhiễm vi khuẩn và vi rút, cháy nắng, stress, rượu và tăng cân.

- Nếu bệnh vẩy nến trở nên nặng và khó chữa thì có thể bạn chọn phương pháp dùng tia PUVA kết hợp với thuốc trị vẩy nến. Tuy nhiên cách này có thể làm tăng nguy cơ ung thư da hơn là bạn dùng tia UVB để điều trị mà cũng cho kết quả tương tự.

Hãy đến khám bác sĩ nếu:

- Bệnh vẩy nến của bạn trở nên tồi tệ hơn sau khi bạn ngừng dùng thuốc corticosteroid (thuốc hen). Có thể bạn cần một đơn thuốc khác để điều trị bệnh này.

- Những tổn thương da của bạn không phản ứng lại với bất kỳ cách điều trị nào, thì cần phải kiểm tra lại những thương tổn dưới da.

Chế độ dinh dưỡng cho người bị vảy nến

Có nhiều phương pháp điều trị bệnh vảy nến, nhưng hình thức thường được áp dụng vẫn là các loại thuốc có chứa corticosteroid. dù vậy hiệu quả vẫn chưa được như mong muốn vì hai trở ngại cơ bản:

- Bệnh không dứt hẳn sau khi ngưng thuốc.

- Thuốc có nhiều phản ứng phụ tai hại không thua căn bệnh.

Hiện nay có khuynh hướng trở về với dinh dưỡng liệu pháp nhằm vận dụng hoạt chất dễ dung nạp trong thực phẩm để thay thế các chất dễ gây hại trong dược phẩm.

Thực phẩm ưu tiên:

Cá biển: loại có nhiều 3-Omega như cá hồi, cá thu, cá saba… Nghiên cứu cho thấy nếu dùng 150g mỗi ngày trong nhiều ngày liên tục có thể giảm lượng thuốc corticosteroid đến phân nửa mà không mất hiệu năng của thuốc nhờ 3-Omega có tác dụng ức chế các chất sinh viêm trong bệnh vảy nến như leucotriene 3 và 5.

Rau quả: có nhiều beta-carotin như trái bơ, cà rốt và đặc biệt là xoài để bảo vệ cấu trúc mong manh của da.

Mè đen: vừa chứa dầu béo có cấu trúc tương tự 3-Omega, vừa cung cấp sinh tố E cần thiết cho lớp sợi liên kết (collagen) dưới da.

Bông cải xanh: để bổ sung acid folic là tác nhân sinh học giữ vai trò quan trọng trong tiến trình tổng hợp kháng thể. Chất này lại rất dễ thiếu trong bệnh vảy nến.

Nghêu sò: nhằm cung ứng kẽm, khoáng tố tối cần thiết không chỉ cho da mà cho sức đề kháng. Người bị vảy nến không nên có định kiến phải tránh hải sản vì sợ đó là các món ăn vào thêm ngứa. Quan điểm đó chỉ đúng nếu người bệnh dị ứng với hải sản nào đó.

Và hạn chế:

Rượu bia: vì độ cồn là đòn bẩy cho phản ứng thoái biến các loại chất đạm có tác dụng sinh dị ứng. Hơn nữa, tiến trình giải độc rượu của gan bị trì trệ rất nhiều ở người có cơ địa vảy nến.

Kết luận

Vẩy nến là bệnh hơi khó trị, cần kiên nhẫn. Bác sĩ lo chọn lựa thuốc, bệnh nhân cũng cần hợp tác với bác sĩ và tự chăm sóc bệnh của mình.

-Tắm mỗi ngày để loại bỏ vẩy bám trên da. Tránh nước quá nóng, xà bông quá mạnh làm da thêm khô ngứa. Lau da nhẹ nhàng tránh gây tổn thương thêm.

-Pha dầu tắm như Epson, Dead Sea salt, dầu thực vật trong bồn nước, ngâm mình khoảng 15 phút cho da mềm.

-Ngay sau khi tắm, da còn hơi nước, thoa các loại kem làm ẩm da. Mùa lạnh khô, cần thoa kem làm ẩm da nhiều lần trong ngày.

-Nhớ thoa và dùng thuốc trị bệnh do bác sĩ chỉ định

-Giữ hẹn tái khám để bác sĩ theo dõi tiến triển bệnh, thay đổi trị liệu.

-Phơi nắng nhẹ cũng giúp phần nào nhưng đừng để da cháy nắng

-Tránh gãi chỗ ngứa. Giữ da ấm.

-Tìm hiểu thêm về bệnh để biết cách chăm sóc, tránh tái phát hoặc trầm trọng hơn.

Đôi khi người bệnh cũng nên có thái độ hòa hoãn, sống chung hòa bình với Vẩy Nến, một bệnh tương đối lành tính, tuy khó chữa, nhưng không gây hậu quả hiểm nghèo như nhiều bệnh khác.

(Lưu ý: Chữa bệnh theo chỉ định của Bác sĩ)

BÀI THUỐC ĐÔNG Y TRỊ VẨY NẾN

Bệnh vẩy nến là do sự rối loạn điều tiết tạo nên một màng ngăn bám chặt trên da. Màng bám này sản sinh tế bào nhanh gấp 10 lần so với bình thường rồi chết. Nhưng thay vì mất đi như tế bào chết bình thường thì nó nổi lên thành từng vẩy trắng.

>>> Vẩy nến và bài thuốc hay trị vẩy nến

Bệnh vẩy nến

Triệu chứng:

Bệnh thường phát về mùa Đông, ở da đầu và mặt ngoài tứ chi, nặng thì có thể phát ra toàn thân, có thể kèm theo sưng đau các khớp tay chân.

- Các tế bào da chết dày lên, những nốt vẩy da gây ngứa, các vẩy như vẩy cá trên da ngày càng phát triển. Sâu dưới vẩy có màu hồng còn phía trên vẩy da thì màu trắng.

- Các vẩy này phát triển trên da đầu, đầu gối, khuỷu tay, phần trên của thân là nhiều. Tuy nhiên, khi chúng phát triển ở móng tay và móng chân, thì các vẩy trở nên dày hơn, sần sùi và không màu.

- Những vẩy như vẩy cá, màu đỏ gây tổn thương da ở lòng bàn tay với các mụn nhỏ là dấu hiệu của vẩy nến ở lòng bàn tay, và xuất hiện dấu hiệu tương tự gọi là vẩy nến ở bàn chân. 

Bệnh vẩy nến đã được mô tả rất sớm trong Đông y, những bệnh danh: ngưu bì tiên, tùng bì tiên và hiện nay là ngân tiết bệnh. Về căn nguyên, bệnh thường do bản tạng là huyết nhiệt khi gặp phải các yếu tố lục dâm phong, hàn, nhiệt, táo, thấp sẽ có các biểu hiện khác nhau. Nhưng lâm sàng thường tập trung vào 3 thể lớn: huyết hư, huyết nhiệt và huyết ứ; khi có nhiễm trùng là thể nhiệt độc.

Phép trị: Tăng cường chức năng giải độc của gan, sơ phong, mát gan mát huyết, thanh nhiệt, trừ thấp. Bệnh lâu cần Khu phong, dưỡng huyết hoạt huyết, nhuận táo thu hiệu quả tốt.

Bài thuốc tham khảo:

+ Phương 1: Hoàng kỳ Quế chi thang

- Thành phần: Hoàng kỳ 50g, Quế chi 15g, Đương qui 15g, Phòng phong 15g, Liên kiều 15g, Cam thảo 10g.

- Cách dùng: Thuốc trên thêm lượng nước thích hợp ngâm, sắc, mỗi ngày 1 thang, phân 2 lần uống ấm.

- Chứng thích ứng: Vảy nến.

- Hiệu quả điều trị: Trị liệu 212 ca, trị khỏi 172 ca, hiệu quả rõ 19 ca, hữu hiệu 19 ca, hiệu suất 97%, liệu trình bình quân là 42 ngày.

- Chú ý: Thời gian uống thuốc kiêng ăn đồ cay nóng.

+ Phương 2: Sinh Nguyên Ẩm

- Thành phần: Sinh địa, Huyền sâm, Chi tử, Bản lam căn mỗi vị 15g, Bồ công anh, Cúc hoa, Cát cánh, Đương qui, Xích thược, Thiên hoa phấn mỗi vị 10g, Bối mẩu, Thổ phục linh, Địa đinh thảo mỗi vị 12g, Cam thảo 6g.

- Cách dùng: Sắc uống mỗi ngày 1 thang, phân 2 lần uống ấm.

- Chứng thích ứng: Vảy nến.

- Hiệu quả điều trị: Trị liệu 50 ca, khỏi 26 ca, hiệu quả rõ 11 ca, hữu hiệu 8 ca, hiệu suất 90%.

VẨY NẾN LÀ GÌ?

Vảy nến (Psoriasis) là một bệnh ngoài da mãn tính, hay tái phát với đặc trưng là những mảng hồng ban có vảy trắng bạc và dính rất ngứa, thường có trên khuỷu tay, cánh tay trước, đầu gối, chân, da đầu...

>>TRỊ VẨY NẾN

Bệnh vảy nến do rối loạn biệt hóa lành tính của tế bào thượng bì (da), điều trị rất khó khăn, dễ gây chán nản vì không có thuốc đặc trị.

Vẩy nến ở chân

Bệnh có ở 1,5-2% dân số thế giới, gặp nhiều ở vùng Bắc Âu với tỷ lệ 1,5 - 3% và 7-10% tổng số các bệnh nhân đến các phòng khám da liễu ở Việt Nam với di truyền tính trội.

Đến nay, dù chưa hiểu được hết căn nguyên của bệnh nhưng các nhà khoa học thấy có một số nguyên nhân chính:

Yếu tố di truyền: 70% trường hợp song sinh cùng mắc, 30% trường hợp có yếu tố gia đình.

Yếu tố tâm lý: Bệnh gia tăng hoặc tái phát liên quan chặt chẽ tới stress.

Nhiễm khuẩn: Yếu tố này thấy rõ ở trẻ em, nhất là với vảy nến thể giọt, bệnh giảm khi dùng kháng sinh penicillin.

Vai trò của thuốc: Bệnh gia tăng khi dùng các loại thuốc như kháng sốt rét tổng hợp, lithium. Đặc biệt, sử dụng corticoid đường toàn thân làm bệnh nặng lên khi dừng thuốc và tiến triển sang thể đỏ da toàn thân hoặc thể mủ.

Triệu chứng

Đặc điểm bệnh rất dễ nhận thấy bởi những tổn thương riêng lẻ có giới hạn rõ. Người bệnh thấy xuất hiện các đám mảng đỏ kích thước khác nhau, từ vài milimet đến vài chục centimet, hơi gồ cao, nền cứng cộm. Vảy nhiều tầng, nhiều lớp, dễ bong, khi cạo vụn ra như bột phấn, như vết nến rơi lả tả. Vảy tái tạo rất nhanh, số lượng nhiều. Thương tổn mới xuất hiện trên các vùng bị kích thích như gãi, tiêm, mổ; kích thích lý hóa... thường xuất hiện đầu tiên ở vùng da đầu và vùng bị tỳ đè, sau vành tai, khuỷu tay, đầu gối, hông, vùng cơ quan sinh dục. Đôi khi bệnh lan khắp cơ thể. Có khi còn gặp vảy nến ở nếp gấp hay dạng đỏ da lan tràn toàn thân và khó điều trị. Móng tay, lông mày, rốn, hậu môn cũng thường bị bệnh trong 60% các trường hợp.

Vảy nến là bệnh không lây lan (trừ khi bệnh xâm nhập xương khớp hoặc nhiễm độc), không gây ảnh hưởng xấu cho sức khỏe, chỉ ảnh hưởng tâm lý, buồn phiền vì da... chẳng giống ai.

Điều trị

Hiện nay không có trị liệu nào dứt được bệnh vảy nến, mà chỉ làm dịu tạm thời.

Thường thường, vảy nến được chữa theo ba phương thức:

1- Thuốc bôi ngoài da: Loại Corticosteroids như ultravate, tenovate, psorcon; Loại Donovex thuộc nhóm vitamin A analog; Loại Topical Retinoid như tazorac; Nhóm Coal Tar; Acid Salycylic 5%, dầu hắc ín, dithranol, calcipotriol, tazanotene.

2- Điều trị toàn thân với methotrexate, cyclosporine, saulfasalazine, acitretin.

Các loại thuốc này phải được bác sĩ kê đơn và theo dõi vì chúng khá độc.

Bệnh vảy nến có thể chữa bằng Skin cap Spray.

Tháng 1/2003, FDA chấp thuận cho tiêm thuốc amevive (alefacept) dược phẩm sinh học tác dụng trên tế bào miễn dịch T cell để trị bệnh nghi là do miễn dịch gây ra.

3- Trị liệu bằng thuốc đông y.Hiện ở Việt Nam thường ứng dụng công trình nghiên cứu của Lương Y nhân dân Lâm Tuệ Phương về sử dụng đông y trong việc kiềm chế đẩy lùi căn bệnh vẩy nến.

KHỔ CẢ ĐỜI VÌ VẨY NẾN

Do nguyên nhân sinh bệnh phức tạp, vảy nến là một trong những bệnh về da khó chữa hết hẳn.

>>VẨY NẾN LÀ GÌ?

Điều này gây tâm lý chán nản cho người bệnh, làm họ căng thẳng. Càng căng thẳng, âu lo, buồn bực thì bệnh càng nặng. Tất cả tạo thành một vòng lẩn quẩn, khiến diễn tiến bệnh ngày càng xấu.

Bệnh vẩy nến khổ cả đời

Vảy nến là một bệnh ngoài da thường gặp, chiếm khoảng 2% dân số. Bệnh lành tính, thường không ảnh hưởng đến sức khoẻ nhưng tác động xấu đến thẩm mỹ, tâm lý và những hệ luỵ khác.

Biểu hiện vảy nến trên da

Nam và nữ có khả năng mắc bệnh vảy nến ngang nhau, người lớn gặp nhiều hơn trẻ em. Bệnh phát thành từng đợt, tuỳ từng người mà những đợt tái phát liên tục hay rời rạc, biểu hiện trên da bằng các mảng đỏ có giới hạn rõ và đóng vảy trắng đục. Khi đè lên, màu đỏ này biến mất.

Khi cạo, gãi… vảy rớt ra dễ dàng, giống như sáp đèn cầy hoặc có khi là mảng lớn. Các thương tổn này phân bổ một cách đối xứng ở rìa chân tóc, da đầu (trông giống như gàu), cùi chỏ, đầu gối, vùng xương cụt, bộ phận sinh dục hoặc các nếp gấp.

Các mảng đỏ có ranh giới rất rõ với vùng da lành bên cạnh, kích thước từ vài centimet đến hàng chục centimet (vảy nến mảng) hoặc chỉ là các thương tổn màu đỏ, hơi gồ lên mặt da kích thước chừng vài milimet, khá đồng đều (vảy nến giọt). Trường hợp nặng, bệnh lan rộng toàn thân (vảy nến toàn thân).

Bệnh không đau, có thể ngứa với mức độ ít nhiều tuỳ người. Móng có thể bị hư, có các chất bột vụn đội bờ tự do lên và bị ăn khuyết dần hoặc phiến móng trở nên xù xì, lỗ chỗ như kim đâm vào. Trường hợp nặng, có thể gây sưng, đau và biến dạng các khớp.

Da có thể nổi nhiều mụn mủ ở bàn tay, bàn chân hoặc rải rác khắp người. Lúc này bệnh nhân thường bị sốt, mệt mỏi hoặc căng đau vùng da bệnh. Bệnh cũng có thể làm cho da cả người bị đỏ không hồi phục (đỏ da toàn thân).

Bệnh có tính di truyền

Bất thường miễn dịch được cho là nguyên nhân chính gây ra bệnh vảy nến. Thêm vào đó, yếu tố di truyền, các xáo trộn sinh hoá, chấn thương tâm lý, thuốc... cũng ảnh hưởng trên sự khởi phát, tái phát hoặc làm bệnh nặng thêm. Những yếu tố làm bệnh nặng hơn là nhiễm liên cầu trùng, nhiễm siêu vi trùng, căng thẳng, chấn thương tâm lý... Cần nhớ là vảy nến không lây lan cho người khác nên không cần cách ly hay xa lánh người bệnh.

Bệnh vảy nến có tính di truyền, điều này đã được xác định rõ ràng trong 30 – 40% các trường hợp. Nếu trong gia đình chỉ có cha hoặc mẹ bị bệnh thì khoảng 8% các con sẽ mắc bệnh, còn nếu cả cha và mẹ cùng bị vảy nến thì khả năng mắc bệnh của các con là 41%.

Chưa thể diệt vảy nến vĩnh viễn

Hiện có ba phương pháp chính điều trị bệnh vảy nến:

Thuốc uống: bác sĩ thường kê toa các thuốc giúp giảm triệu chứng ngứa, lo âu, thuốc nâng tổng trạng... Thuốc đặc trị cân nhắc cho các trường hợp nặng: biến chứng khớp, vảy nến mủ, đỏ da toàn thân... Có thể kể đến như thuốc ức chế sự hình thành quá trình miễn dịch (cyclosporin...); thuốc ức chế sự tân sinh (methotrexate...); thuốc chứa chất vitamine A axit (Tigason, Soriatane)... dùng cho trường hợp vảy nến kháng trị hoặc vảy nến mủ.

Các thuốc này cho kết quả tốt nhưng đắt tiền và nhiều tác dụng phụ, nghiêm trọng nhất là gây quái thai nếu có mang thai trong giai đoạn dùng thuốc. Các chế phẩm sinh học chứa chất alefacept và etanercept cũng có tác dụng tốt. Ngoài ra còn có các thuốc khác như hydroxyurea, ester của chất axit fumaric...

“Phòng bệnh thường chỉ nhằm ngăn chặn sự trầm trọng, hơn là ngăn vảy nến không xảy đến. Vì vậy tìm hiểu cách sống chung với bệnh là một việc cần thiết, giúp người bệnh có cuộc sống thoải mái”.

Thuốc bôi: các thuốc giúp lột sừng, tiêu sừng như axit salicylic, AHA, các dẫn xuất của retinoid (tarazotene), ure, hắc ín, dầu Cade... Thuốc bôi có chứa các chất corticoid giúp thuyên giảm nhanh triệu chứng ngứa, đỏ. Các thuốc này nếu dùng lâu sẽ gây teo da, rậm lông, nổi mụn, đỏ da, nghiện thuốc, tăng nguy cơ bội nhiễm (vi trùng, vi nấm, siêu vi trùng) hoặc làm nặng tình trạng bệnh...

Thuốc có chứa chất calcipotriol (một dẫn xuất của vitamin D) giúp ngăn chặn sự tạo vảy, chống viêm, đưa da về trạng thái bình thường. Chất này cũng đang được xem là chọn lựa đầu tiên cho trị liệu tại chỗ bệnh vảy nến nhưng không được thoa lên mặt vì khả năng gây kích ứng và không được dùng cho phụ nữ có thai.

Quang và quang hoá liệu pháp: phương pháp này dùng cho bệnh nhân vảy nến dai dẳng hoặc người có diện tích da bệnh khá nhiều (hơn 40% diện tích cơ thể).

Tuy nhiên không phải ai cũng được áp dụng. Người có tiền căn nhạy cảm ánh sáng, đục thuỷ tinh thể, suy gan thận, có các bệnh gắn liền với nguy cơ ung thư da như ngộ độc Arsenic, có các bệnh mà phơi nắng sẽ làm nặng thêm như bệnh lupus ban đỏ, porphyrie hoặc trẻ em dưới 12 tuổi đều không được chỉ định.

Bệnh nhân sẽ được chiếu tia cực tím A sau khi uống psoralen (gọi là PUVA liệu pháp) hoặc phối hợp uống chất retinoid với liệu pháp PUVA hoặc phối hợp thoa hắc ín với chiếu tia B hoặc chiếu tia cực tím B (UVB) đơn độc. Quang trị liệu có tác dụng ức chế quá trình phân chia và nhân lên của các tế bào thượng bì do tác động trực tiếp của tia UVB lên nhân tế bào và phân tử khác.

Tuy không làm bệnh hết hẳn nhưng việc trị liệu sẽ giúp cải thiện chất lượng sống, thuyên giảm các biểu hiện ngoài da, giảm nguy cơ dẫn đến các biến chứng nặng nề, khó chữa.

Không những thế, trị liệu đúng cách còn giúp bệnh nhân giới hạn các tác dụng phụ do thuốc gây ra. Phòng bệnh thường chỉ nhằm ngăn chặn sự trầm trọng, hơn là ngăn bệnh không xảy đến. Vì vậy tìm hiểu cách sống chung với bệnh là một việc cần thiết, giúp người bệnh có một cuộc sống thoải mái.

Cách chung sống hoà bình với vảy nến

Những việc nên làm: hiểu được tinh thần sống chung với bệnh một cách lạc quan. Biết cách chế ngự căng thẳng, vui chơi lành mạnh. Giữ sức khoẻ tốt, rèn luyện thể lực.

Ăn uống đầy đủ dưỡng chất, ăn nhiều đạm (người có bệnh thường bị mất đạm qua lượng vảy tróc ra hàng ngày), ít béo, ngọt (đã có các nghiên cứu cho thấy có liên quan giữa vảy nến với rối loạn chuyển hoá lipit). Điều trị vảy nến ngay từ khi thương tổn da còn ít, theo hướng dẫn của thầy thuốc chuyên khoa.

Phòng ngừa và trị liệu sớm các nhiễm trùng đường hô hấp, răng miệng. Thoa kem giữ ẩm cho da khi bệnh thuyên giảm. Tham khảo ý kiến bác sĩ nếu phải trị đồng thời nhiều bệnh với nhiều thuốc uống cùng lúc. Một số thuốc uống có thể làm bệnh nặng thêm như thuốc kháng sốt rét hoặc gây tương tác hoá học với nhau.

Những việc không nên làm: không cào gãi, chà xát thương tổn vì ở bệnh vảy nến có hiện tượng Koebner, là hiện tượng nổi thêm sang thương mới sau khi có kích thích cơ học.

Không tự điều trị theo mách bảo hoặc dùng đi dùng lại đơn thuốc đã đỡ bệnh trước đây mà không qua ý kiến của bác sĩ. Không tắm nước quá nóng vì có thể làm nặng thêm tình trạng khô da, tróc vảy. Không uống rượu.

24H.COM.VN (Theo SGTT)

VIÊM KHỚP VẨY NẾN, CÁC XÉT NGHIỆM VÀ CHẨN ĐOÁN

Các xét nghiệm và chẩn đoán

Không có thử nghiệm duy nhất có thể nhận ra bệnh viêm khớp vẩy nến. Nhưng một số loại xét nghiệm có thể loại trừ nguyên nhân khác gây đau khớp, chẳng hạn như viêm khớp dạng thấp hay bệnh gút.

>>> Làm gì khi bạnh bị vẩy nến

Ảnh minh họa

Hình ảnh kiểm tra

X-quang. X quang có thể giúp xác định những thay đổi trong các khớp xảy ra trong viêm khớp vảy nến, nhưng không có trong viêm khớp khác.

Hình ảnh cộng hưởng từ (MRI). MRI sử dụng sóng radio và một từ trường mạnh để sản xuất chi tiết hình ảnh của cả hai mô mềm và mô cứng trong cơ thể. Đây là loại bài kiểm tra hình ảnh có thể được sử dụng để kiểm tra các vấn đề với gân và dây chằng ở bàn chân và lưng dưới.

Xét nghiệm

Yếu tố dạng thấp (RF). RF là một kháng thể thường hiện diện trong máu của những người bị viêm khớp dạng thấp, nhưng không thường trong máu của người bị viêm khớp vẩy nến. Vì lý do đó, kiểm tra này có thể giúp bác sĩ phân biệt giữa hai điều kiện.

Kiểm tra chất lỏng. Sử dụng một cây kim dài, bác sĩ có thể loại bỏ một mẫu nhỏ của chất lỏng từ một trong những khớp bị ảnh hưởng – thường là đầu gối. Tinh thể acid uric trong dịch khớp có thể chỉ ra rằng có gout, hơn là viêm khớp vẩy nến.

VIÊM KHỚP VẨY NẾN, NGUYÊN NHÂN VÀ NGUY CƠ

Nguyên nhân

Viêm khớp vẩy nến xảy ra khi hệ miễn dịch của cơ thể bắt đầu tấn công các tế bào khỏe mạnh và mô. Các phản ứng miễn dịch bất thường gây ra viêm khớp xương cũng như sản xuất quá mức của các tế bào da.

>>> Thuốc tốt nhất cho bệnh nhân bị vẩy nến

Bệnh vẩy nến

Không phải hoàn toàn rõ ràng lý do tại sao hệ thống miễn dịch tấn công mô khỏe mạnh, nhưng nó có khả năng là cả hai yếu tố di truyền và môi trường đóng một vai trò. Nhiều người bị viêm khớp vẩy nến có một lịch sử gia đình của một trong hai bệnh vẩy nến hay viêm khớp vẩy nến. Các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra dấu hiệu di truyền nào đó xuất hiện có liên quan với bệnh viêm khớp vẩy nến.

Chấn thương cơ học hoặc điều gì đó trong môi trường – ví dụ như nhiễm virus hoặc vi khuẩn – có thể gây ra viêm khớp vảy nến ở những người có khuynh hướng di truyền.

Yếu tố nguy cơ

Một số yếu tố có thể làm tăng nguy cơ viêm khớp vẩy nến, bao gồm:

Bệnh vẩy nến. Có bệnh vẩy nến là một yếu tố nguy cơ lớn nhất cho phát triển viêm khớp vẩy nến. Những người bị tổn thương bệnh vẩy nến trên móng tay của họ là đặc biệt khả năng phát triển bệnh viêm khớp vẩy nến.

Tiền sử gia đình. Nhiều người bị viêm khớp vẩy nến có cha mẹ hoặc anh chị em ruột với căn bệnh này.

Tuổi. Mặc dù ai cũng có thể phát triển viêm khớp vẩy nến, nó thường xảy ra ở người lớn tuổi từ 30 và 50.

Các biến chứng

Một tỷ lệ nhỏ những người bị viêm khớp vẩy nến phát triển mutilans viêm khớp – một hình thức, đau đớn nặng và vô hiệu hoá của bệnh. Theo thời gian, mutilans viêm khớp phá hủy các xương nhỏ ở bàn tay, đặc biệt là các ngón tay, dẫn đến biến dạng vĩnh viễn và tàn tật.

TRỊ BỆNH VẨY NẾN????

Thuốc trị bệnh vảy nến

(SKDS) – Nguyên nhân bệnh còn nhiều vấn đề chưa rõ. Nhưng hiện nay, người ta xác định bệnh vảy nến là một bệnh có cơ địa di truyền và cơ chế tự miễn. Tuy chưa có thuốc điều trị khỏi hẳn bệnh, nhưng bằng những hiểu biết về sinh bệnh học và các thuốc hiện có, vấn đề làm sạch tổn thương vảy nến không còn là khó khăn mà là duy trì sự làm sạch đó được bao lâu mới là vấn đề rất quan tâm hiện nay.

>> THUỐC CHỮA BỆNH VẨY NẾN NHANH NHẤT

Bệnh vẩy nến ở tình trạng nặng

Do vậy, hiện nay điều trị vảy nến được đưa ra một chiến lược cụ thể cho từng bệnh nhân với 2 giai đoạn tấn công và duy trì với 3 phạm trù điều trị: liệu pháp tại chỗ; quang trị liệu (phototherapy) và điều trị toàn thân; liệu pháp kết hợp hoặc luân chuyển và kế tiếp.

Các loại thuốc điều trị tại chỗ

Topical tar là thuốc có thể được dùng dưới dạng dung dịch (lotions), mỡ (ointments) và kem. Thuốc tương đối rẻ và có thể đã được kết hợp với những steroid tại chỗ. Tuy nhiên, thuốc có thể là nguyên nhân kích thích, mùi khó chịu và làm bẩn quần áo.

Calcipotriol (daivonex, daivobet) là vitamin D 3 được bào chế dưới dạng mỡ, crem và dung dịch cho da đầu, thuốc có thể dùng hàng ngày hoặc 2 lần ngày sẽ chịu được với liều tối đa 100 gam/tuần. Tuy nhiên, thuốc giới hạn tới thể mảng và diện tích <17%. Tác dụng phụ là kích thích và đỏ da nhất thời tại chỗ.

Topical steroids (group I-IV): là loại steroid tại chỗ cho tổn thương giảm nhanh nhưng chỉ giảm tạm thời. Thuốc được dùng tại chỗ tùy vị trí, tuổi, bệnh để chọn nhóm nào cho phù hợp (áp dụng tại một thời gian trong ngày) để hạn chế kích thích. Những kết quả tốt nhất có thể thu được khi calcipotriol được áp dụng 2 lần ngày trong đầu tuần và steroid tại chỗ 2 lần ngày cho những ngày cuối tuần (có thể là 4/2).

Thuốc có tác dụng tốt nhất cho giảm viêm và ngứa. Tuy nhiên chỉ được điều trị mảng với số lượng ít, nhỏ, mạn tính bằng tiêm tại chỗ steroid. Thuốc trở nên kém hiệu quả khi dùng liên tục. Tác dụng phụ bao gồm: teo da, giãn da khi dùng thời gian dài.

(dirithocreme, micanol) được dùng nhiều cho những mảng mạn cố thủ trên da đầu. Thuốc giới hạn cho thể mảng. Những tác dụng phụ gồm kích thích và bẩn quần áo.

Tazarotene dùng tại chỗ 1 lần/đêm, thuốc giới hạn cho thể mảng. Tác dụng phụ là kích thích nhiều.

Điều trị tại chỗ da đầu: Những mảng nhỏ có thể đã được điều trị với tiêm tại tổn thương bằng steroid (kenalog 5-10mg/ml).

Điều trị tại chỗ móng: Dùng tại chỗ calcipotriol dung dịch, clobetasol dung dịch và gel tazarotene có thể được cải thiện nhưng đòi hỏi phải nhiều tháng điều trị. Tiêm tại chỗ kenalog là rất đau nhưng nó cũng chỉ có tác dụng giảm triệu chứng tạm thời. Hiện nay, hiệu quả hơn cả cho vảy nến móng là sử dụng uống hoặc tiêm methotrexate.

Điều trị toàn thân

Bệnh nhân vảy nến có tổn thương >20% bề mặt cơ thể hoặc những ai quá lo lắng về bệnh thì nên được ưu tiên dùng liệu pháp toàn thân. Liệu pháp toàn thân là phức tạp và phải được quản lý của bác sĩ da liễu.Liệu pháp kết hợp hoặc luân chuyển (quay vòng - rotational) để tăng hiệu quả và giảm độc hại của một liệu pháp và cho phép khống chế bệnh có hiệu quả trong thời gian dài.

Methotrexate (MTX): MTX có hiệu quả điều trị vảy nến đỏ da, vảy nến mụn mủ toàn thân, vảy nến khớp và vảy nến mảng cố thủ. Dùng uống, tiêm bắp hoặc dưới da. Cần kiểm tra máu toàn bộ, chức năng gan, thận và sinh thiết gan khi dùng liều cao.Thận trọng các tương tác của thuốc với salicylate, nhiều thuốc chống viêm không steroid, trimethoprim-sulfamethoxazole, penicillin và một số thuốc khác.

Tác dụng phụ của thuốc bao gồm: buồn nôn, chán ăn, mệt, loét miệng, giảm bạch cầu, hồng cầu, tiểu cầu, xơ gan và ung thư gan. Cần cẩn thận người lớn tuổi hoặc những bệnh nhân thiếu thận.

Cyclosporine: Cyclosporine dùng tốt nhất cho vảy nến viêm nặng (tốt nhất cho giai đoạn cấp). Liều giảm dần sau khi đã đạt được kết quả mong muốn. Định lượng chính xác CTM, ure, creatinine, magne, cholesterone, triglyceride. Cần giảm liều nếu creatinine tăng 30% so với ban đầu.

Những tác dụng phụ của thuốc gồm có: tăng huyết áp, độc với thận.

Acitretin (soriatane): Hiệu quả cao cho vảy nến mụn mủ toàn thân, vảy nến đỏ da và hiệu quả vừa phải cho vảy nến mụn mủ lòng bàn tay bàn chân. Hiệu quả tốt hơn khi kết hợp với quang trị liệu (PUVA và UVB).

Tác dụng phụ có thể là quái thai (với nữ muốn sinh con phải ngừng thuốc ít nhất 6 tháng), khô da, đau cơ, đau khớp, giả u não, suy nhược, rụng tóc, viêm gan, tăng cholesteron/triglycerides.

Sinh học (biologicals): Sự hiểu biết về chức năng sinh lý của tế bào T của chúng ta và những tương tác tế bào đã cho phép ứng dụng kiến thức khoa học của những protein đặc biệt người bao gồm chức năng tế bào T.

Những dạng mới này của liệu pháp điều hòa miễn dịch tương tác với những đích phân tử đặc biệt trong quá trình tế bào T điều hòa viêm và cho hiệu quả chống viêm.

Liệu pháp kết hợp hoặc luân chuyển và kế tiếp

Chiến lược điều trị bệnh vảy nến có hai giai đoạn: Tấn công (làm sạch tổn thương, nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh, hạn chế tối đa các tác dụng không mong muốn của thuốc…) và giai đoạn duy trì (duy trì sự làm sạch tổn thương bằng kết hợp giữa hiệu quả của thuốc, tuân thủ của người bệnh và kinh nghiệm điều trị của bác sĩ).

Liệu pháp kết hợp hoặc luân chuyển và kế tiếp để tăng hiệu quả và giảm độc hại của một liệu pháp và cho phép khống chế bệnh có hiệu quả trong thời gian dài.

VẨY NẾN CÓ LÂY QUA TIẾP XÚC?

Ai dễ mắc, có di truyền?

Bệnh vảy nến biểu hiện trên da bằng các mảng đỏ có giới hạn rõ và đóng vảy. Khi đè lên thì màu đỏ này biến mất. Các mảng đỏ từ vài cm đến hàng chục cm, có phủ vảy màu trắng đục mà khi cạo ra thì nó rớt vụn giống như sáp đèn cầy. Các thương tổn này được phân bổ đối xứng ở rìa chân tóc, da đầu, cùi chỏ, đầu gối, vùng xương cụt. Bệnh không đau, có thể có ngứa với mức độ ít nhiều tùy theo từng người

>>Vẩy nến có thể chữa được

Vẩy nến ở chân

Trong trường hợp nặng, bệnh có thể gây hư móng, đau khớp, biến dạng khớp, nổi mủ từng vùng hoặc toàn thân và làm cả người bị đỏ da không hồi phục.

Bệnh gặp ở mọi lứa tuổi (từ trẻ sơ sinh đến các cụ già với tỷ lệ nam và nữ ngang nhau). Bệnh này có tính di truyền, nếu trong gia đình chỉ có hoặc cha hoặc mẹ bị thì khoảng 8% con sẽ mắc bệnh, còn nếu cả cha và mẹ cùng bị vảy nến thì tần suất các con mắc bệnh là 41%.

Bệnh không lây, nhưng chữa không hết

Yếu tố miễn dịch được cho là nguyên nhân chính gây ra bệnh vảy nến. Thêm vào đó, yếu tố di truyền, các bất thường về sinh hóa, chấn thương tâm lý, thuốc… cũng là các yếu tố gây khởi phát, tái phát hoặc làm bệnh nặng thêm. Bệnh này không lây lan. Nhưng các yếu tố làm bệnh nặng hơn là nhiễm liên cầu trùng, nhiễm siêu vi trùng, stress, chấn thương tâm lý…

Do nguyên nhân sinh bệnh phức tạp, vảy nến là một trong những bệnh về da khó chữa hết hẳn. Việc tái phát bệnh thường gây chán nản trong tâm lý người bệnh. Việc trị liệu chỉ giúp cải thiện chất lượng cuộc sống, giúp thuyên giảm các biểu hiện ngoài da, giảm nguy cơ dẫn đến các biến chứng nặng nề, khó chữa như tổn thương khớp, vảy nến mủ hoặc bệnh cảnh đỏ da toàn thân.

Việc phòng bệnh nhằm giúp ngăn chặn sự trầm trọng của bệnh hơn là ngăn bệnh không xảy đến với mình. Biết cách chế ngự stress, giữ cho sức khỏe tốt, trị vảy nến ngay từ khi thương tổn da còn ít theo các hướng dẫn của thầy thuốc chuyên khoa là những việc làm mang lại hiệu quả tốt.

Bệnh nhân phải hiểu được tinh thần sống chung với bệnh, rèn luyện thể lực, vui chơi giải trí lành mạnh, ăn uống đầy đủ dưỡng chất vì người có bệnh thường bị mất đạm qua lượng vảy tróc ra hằng ngày. Chỉ dùng thuốc theo chỉ dẫn của thầy thuốc, không được tự trị lấy!

BS Võ Thị Bạch Sương

TỰ TIN KHI VẨY NẾN ĐÃ GIẢM

Một năm, rồi 5 năm đằng đẵng, cuối cùng chị ấy đã điều trị hiệu quả bệnh vảy nến. Sự việc này diễn ra như thế nào? Dưới đây là câu chuyện được ghi theo lời kể của nữ bác sĩ Phạm Thị Minh T., số nhà 76, tổ dân phố 22, P.Mường Thanh, TP. Điện Biên, tỉnh Điện Biên.

>>Nơi người bệnh gửi gắm cả tấm lòng

Tự tin giao tiếp với mọi người

Năm 2005, tôi bị bong vảy ở đầu, đi khám tại một Trung tâm da liễu ở địa phương, bác sĩ cho biết tôi bị vảy nến và kê thuốc bôi nhưng bệnh càng nặng thêm, rất rát, bong nhiều vảy, cạy ra thì thấy có màu hồng ở dưới.

Khoảng tháng 8, tháng 9 năm 2006, tôi xuống Hà Nội khám, kết quả là tôi bị vảy nến và dùng thuốc theo bác sĩ kê đơn. Tôi uống thuốc thì người mệt rũ, men gan tăng cao, bôi thuốc thì đau xót tưởng chết được, gội bằng thuốc được một tuần thì đầu tôi chỉ còn một nhúm tóc, sợ quá! 3 tuần sau, tôi bỏ không dùng thuốc gội nữa. Khoảng một tháng dùng thuốc bôi và uống, bệnh có thuyên giảm, nhưng rồi lại tái phát nặng hơn, lan rộng ra sau tai, cổ chân, nhất là hai bên mặt ngoài đùi chân và tay. Nhiều người mách tôi các nơi chữa bệnh, cũng tốn kha khá tiền nhưng chỉ đỡ một thời gian rồi lại đâu vào đấy. Bệnh của tôi nặng nhất là vào mùa hè, tôi không chữa chắc sẽ lan ra đầy người

Khi tìm hiểu về bệnh vảy nến, tôi biết nó rất khó chữa khỏi và có di truyền, mẹ tôi cũng bị bệnh này. Nếu không chữa thì bệnh sẽ lan rộng ra, rất xấu, trong khi công việc của tôi cần giao tiếp với nhiều người. Vì thế, tôi rất kiên trì chữa bệnh, theo đuổi suốt mấy năm liền hết bệnh viện nọ tới bệnh viện kia, hết thuốc Tây y đến Đông y.

5 năm nay rồi da của tôi mới nhẵn được như thế này! Một buổi sáng, tôi xem ti-vi và biết đến sản phẩm Kim Miễn Khang có thể hỗ trợ điều trị vảy nến. Tôi nhanh chóng vào mạng internet tìm hiểu về sản phẩm và lấy điện thoại gọi cho chồng đang ở Hà Nội mua 5 hộp Kim Miễn Khang, tôi cũng mua ở Điện Biên 5 hộp nữa và bắt đầu uống 8 viên/ngày, sau một tháng thì tôi tăng lên 10 viên/ngày.

Thú thực, thời gian đầu uống Kim Miễn Khang, tôi chưa thấy hiệu quả lắm, nhưng hết tháng thứ 3 thì bắt đầu rõ rệt, rất tốt. Những chỗ bị bệnh đỡ hẳn bong vảy và chuyển sang màu đỏ, phần da lần sần đã nhẵn, rất thích! Uống Kim Miễn Khang hết 30 hộp, tôi nghỉ hơn một tháng, đến tháng 8/2010 lại tiếp tục uống. Tôi đang dùng đến hộp thứ 50, toàn thân khỏi được khoảng 80-90% đấy! Da gần như không còn nốt đỏ và bong vảy nữa, nhẵn nhụi, chuyển sang màu nâu thâm, có chỗ đã chuyển sang màu trắng gần như bình thường, móng tay, móng chân trước kia sùi lên, bây giờ đã đỡ rồi, không rát nữa, tôi tăng 3-4kg. Nghĩ lại, tôi thấy ngày xưa rất khổ, vảy cứ gồ hết lên mặt da, sờ tay vào chỗ bị bệnh thấy sần sùi, xấu hổ lắm, rất ngại khi ai đụng vào chân mình. Nhưng giờ thì tay, chân, đầu giảm hẳn, chỉ còn một tí chấm đỏ nữa thôi! Tôi thấy tự tin hơn trong cuộc sống hàng ngày.

Nói thật, tôi chữa khắp nơi rồi, đến khi dùng Kim Miễn Khang tôi mới thấy hiệu quả rõ rệt và yên tâm, tin tưởng chữa bệnh mà không phải lo tác dụng phụ. Từ kinh nghiệm của mình, tôi cho rằng nếu ai bị bệnh này thì không nên cạy vảy trắng, mà cứ kệ nó rồi uống Kim Miễn Khang kết hợp với thuốc bôi, dần dần sẽ tốt.

Thanh Loan